दिव्यदीप दहाल, लाईबेरिया
अगस्ट १९, २०१४
गत शनिबार लाईबेरियाका राजधानी मनरोभियाको एक पश्चिमी भेगको घना आवासीय क्षेत्रमा इबोलाका रोगी राख्ने उपचार केन्द्रबाट १७ जना व्यक्ति भागेका थिए ।
उक्त केन्द्रमा त्यहींका असन्तुष्ट एवं क्रुद्ध व्यक्तिहरूले नै नेतृत्व गरी लुट्ने क्रममा भगाएका हुन् । उनीहरू असन्तुष्ट हुनुको कारण इबोलाका रोगीहरू बहिरबाट समेत ल्याएर उक्त केन्द्रमा रखिएकोले हो ।
ती सबै भागेकाहरू सोही केन्द्रमा आज ३ गते सम्पर्कमा आएको कुरा त्यहाको स्थानीय प्रेसले जनाएको छ । उक्त प्रेशलाई उधृत गर्दै जोनाथन पेलेले भनेका छन्, ती शंकास्पद व्यक्तिहरूलाई स्थानीयबासीहरूले लुट्ने क्रममा भगाएका थिए ।
जनमानसमा ठूलो भए के रहेको थियो भने ती व्यक्तिहरूले राजधानीका धेरैलाई इबोलाका माहामारी फैल्याउने छन् । राजधानीमा नियन्त्रण गर्न मुस्किल भइरहेको अवस्थामा, अँझ महामारी फैलिने सन्त्रास थियो ।
भगाइएकाहरू इबोलाका निश्चित रोगी नभै शंकास्पदमात्र थिए । अब तिनीहरूलाई विस्तृत जाँच गरिने छ । पहिचान भएपछि राजधानी कै जे.एफ.के. अस्पतालमा राखिने छ ।
स्थानीयहरूले उक्त उपचार केन्द्रमा छापा मार्दा तिनीहरूले प्रयोग गरेका केही च्यादर र म्याट्रेशहरू र उपचारसामग्रीहरू पनि लुटेर लगेका थिए । झण्डै तीस जना विरामी राख्न सकिने उक्त केन्द्रका विरामीले प्रयोग गरेका सामग्री लुटिनुले भाइरस सर्ने शंका र त्रास झन बढेको थियो ।
यो भाइरस लागेका रोगीको प्रत्यक्ष सम्पर्क तथा निजबाट निसृत रगत, बान्ता, पसीना जस्ता तरल पदार्थबाट जति जनालाई पनि सर्न सक्तछ । डिसेम्बर २०१३ ई.सं देखी यता मात्र झण्डै १,२०० जनाको मृत्यु भइसकेको छ भने २,२००भन्दा बढी विरामिरहेको कुरा विश्व स्वास्थ्य संगठनले जनाएको छ ।
हालसम्म यसको औषधी र खोप आई नसकेको भए पनि यो भाइरस देखिएका वा शंकालागेका विरामीलाई एकान्त स्थानमा राखेर उपचार गरिन्छ । यस्ता एकान्त केन्द्रहरूमा विशेष प्रकारको पोशाक Personel Protective Equipment (PPE) Suit लगाएका स्वास्थ्यकर्मीहरूबाट मात्र देखभाल गराइन्छ । अन्य आफन्तहरू समेतलाई नजिक जान मनाही गरिएको हुन्छ ।
यस्ता केन्द्रहरू पश्चिमी अफ्रिकन मुलूकहरू गिनी, सियरालियोन, लाईबेरिया, र नाईजेरियामा खोलिएका छन् । यी मुलूक बाहेक अन्य कतिपय मुलूकमा समेत मानवीय आवत जावतमा निषेद गरिएको छ ।
शंकास्पद व्यक्तिलाई छुट्टै राख्ने व्यवस्था मिलाएका छन् भने केन्या, बेलाएत जस्ता कति पय राष्ट्रले त यी प्रभावित देशमा आफ्ना कुनै पनि नागरिक नजान भनेको र जहाजहरू नउडाउने निर्णय समेत गरिसकेका छन् । यसका साथै उच्च सर्तकतासाथ यात्रीका निगरानी समेत शुरु भइसकेको छ ।
यदि शंका लागेका मात्रै भए पनि विश्वका लाखौं मानिस छुट्टै अवलोकनमा बस्नु पर्ने हुन्छ ।